दान बलेन समुदगत बुद्धं दानबलाधिग तांनरसिंहः
दान बलस्य च श्रुयंति शब्दं कारुणिकस्य पुरे प्रविशान्त ॥१॥
शील बलेन समुदगत बुद्धं शीलबलाधिग तांनरसिंहः
शील बलस्य च श्रुयंति शब्दं कारुणिकस्यपुरे प्रविशान्त ॥२॥
क्षांन्ति बलेन समुदगत बुद्धं क्षान्तिबलाधिग तांनरसिंहः
क्षांन्ति बलस्य च श्रुयति शब्द कारुणिकस्यपुरे प्रविशान्त ॥३॥
बीर्य बलेन समुदगत बुद्धं बीर्यबलाधिग तांनरसिंहः
बीर्य बलस्य च श्रुयंति शब्द कारुणिकस्य पुरे प्रविशान्त ॥४॥
ध्यान बलेन समुदगत बुद्धं ध्यानबलाधिग तांनरसिंह:
ध्यान बलस्य च श्रुयंति शब्द कारुणिकस्य पुरे प्रविशान्त ॥५॥
प्रज्ञा बलेन समुदगतबुद्धं प्रज्ञाबलाधिग तांनरसिंहः
प्रज्ञा बलस्य च श्रुयंति शब्द कारुणिकस्य पुरे प्रविशान्त ॥६॥
[जनबाहा:द्य:या म्ये)
धन्य धाये लोकेश्वर प्राणी रक्षा यात रे ।। धु.।।
कनकचैत्य न्ह्यःले तसे, ध्यानमिखां स्वसे रे ।
देव दैत्य नाग यक्ष, सकल उद्धार यात रे ।।१।।
अमिताभ शिरय् तसे, लोक उद्धार यात रे।
सह्श्रहल पलेस्वाँन, ज्वनाव बिज्यात रे ।।२।।
नागराजां क्वखासे, अभयवर बियाव रे ।
सप्त लोचनी आर्यतारा, जवं खवं तयाव रे ।। ३ ।।
हेरा मोति थुँसे तया, लुँयागु तिसां तियाव रे ।
स्वस्वकिकि स्वये मगाक, वसपोलया तेज रे ।।४।।
अनाथ अज्ञानी जुसे, शरण छ:पिंथाय् वयाव रे ।
पाप दको नाश प्रभु, रोग शान्त याव रे ।।५।।
ल्हाकम्ह अनाथ जुसे, द्वंगु दको क्षमा रे ।
मनोरथ पुरय्याना, बिव छल्पोलं जगतया रे ।।६।।
स्व. दान बहादुर मानन्धर
ज्ञानमाला तँसा सफू
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंधरा प्रभुगा चरणय् दान शिर तयाव ।।धु।।
जवयागु ख्वाल कुम्कुम वरण, खवयागु ख्वाल हिंगुलि वरण ।।
दथुयागु ख्वाल म्हासुगु वरण, सुरजसमानं तेज थिनाच्वंम्ह ।।१।।
रत्नया मतुक शिरस पुयाव, प्रथमणु ल्हाःतं जपमाला ज्वनाव ।।
द्वितीयगु ब्हाःतं ज्वलान्हाय्कं ज्वनाव, तृतीयग् ल्हाःत॑ अभयवर बियाव। ।२।।
खवपाखे प्रथमं पुस्तक ज्वनाव, द्वितीयगु ल्हाःतं वाग्विं ज्वनाव ।।
तृतीयगु ल्हाःत कलश ज्वनाव, दुःखिया उपरय् करुणा तयाव ।।३। ।
रत्नया माला तिसा जुल वसया, कलशया द्य:ने आशन यानाव ।।
दुःखिजन प्राणी उद्धार यायेत, स्वंगुलि रुप कयाव बिज्यात ।।४।।
थवमचा सरिका प्राणी लहिना, अन्न घन रत्न परिपूर्ण बियाव ।।
षड्गति योनि गुलि दु प्राणी, थव मचा भालपा मोक्षपद बियाव ।।५।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंधरा प्रभुगा चरणय् दान शिर तयाव ।।धु।।
महाप्रतापी सूर्योदय राजां, प्रजागणपितं विचार मयाना: ।।
पापसं भुलय्जुयाः धर्म मयाना:, जलवृष्टि मजुया: प्रजां दुःख सिया ।।६।।
देवदेवीगण ब्रम्हा विष्णु महेश्वरं, प्राणीया दुःख कष्ट खना ।।
तुषिताभूवनय् बसुंधरादेवीया, चरणकमलय् बिन्ति याना ।।७।।
माता जननी वुसंघरादेवी, अश्वघोष नंदीमुख थव दासी सःताः ।।
सूर्योदय राजा बोधयानावा, तिलाव्रत दनका उद्धार यानावा ।।८।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंधरा प्रमुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
देवीयागु आज्ञा शिरसं तयाव, सुन्दरी सिसायागु रुप कयाव ।।
सूर्योदय राजाया चण्डिकास्थानय्, लोकमोह याना व म्येहालाः च्वंगु ।।९।।
प्रजागण वनाः राजाया हजुरय्, मिसा निम्ह वयाव म्येहालाव च्वंगु ।।
विनति यानाव प्रजा ल्याहाँवन, जुजुया मनसं धन्दाकया च्वंगु ।।१०।।
मिसात वयाव स्ये हाला च्वंगु, भिनीलखु अवश्य गथे याये साल ।।
अकस्मात मि ढनावल, प्रज्ञागण सकलें हाला ख्वया जुल ।।११।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी कसुंधरा प्रभुया शरणय् दान शिर तयाव ॥घु॥
देवीगण निम्ह मिसारुप तोताः, सुन्दरी बराहया रुप कयाव ।।
जुजुया पियारो अशोकबगैंचा, तलाउसहितं विध्वंस यानाव ।।१२।।
महाप्रतापी सुर्योदय राजा, विरहया तापं महाक्रोध जुया ।।
घण्टाघोषण नगरसं यात, बराह लायेत वयेमाल प्रजा । ।१३।।
उत्तरय् प्रजागण दक्षिणय् मन्त्री, पश्चिमय् सेनापति पूर्वय् राजा ।।
प्यंगुलि दिशासं च्वनेमाल पहरा, गुखेँ विस्युवनी सजायाइ राजां ।।१४।।
देवीस्वरुप सुन्दरी बराह, सल्हाजुल निम्हस्यां वने गुगु द्वार ।।
ढुःखसिइ प्रजां सजायाइ राजां, वने माली झीपिं जुजुयागु द्वारं ।।१५।।
निर्मल आकाश खनेमदु सुपाचं, अन थन मदयेक जुल अन्धकार ।।
देवीस्वरुप सुन्दरी बराह निम्हं, विस्युंवन जुजुयागु द्वारं ।।१६। ।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंघरा प्रभुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
लिनायन बराह लायेधकाः राजां, सलगयाव धनुष ज्वनाव ।।
दुर्बनय् थ्यंका: सुन्दरी बराह, सलयाके दुबिनाव जुजु हीके यन ।।१७।।
अघोर जंगलय् सिमायागु कोसं, जुजुयात तोताः देवी निल्हं वन ।।
दुःख जुल जुजुया लुमन प्रजा, सुंमदु अन चिरुवादार खँन ।।१८।।
लख: त्वने तृष्णा जुल राजाया, अह्रेय् याना छोत चिरुवादार वन ।।
जुजुयागु आज्ञा शिरस तयाव, लखमाला वँवं सुरनदी थ्यन ।।१९।।
सुरनदी तिरय् अप्सरागणपिं, म्हासुगु वस्त्रं पुनाः व्रतदनाव च्वन ।।
चिरुवादारया नां सेन धयाम्ह, अप्सरागणनाप व्रतदनाव च्वन ।।२०।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंघरा प्रभुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
जल प्रसाद ज्वना: सेन ल्याहाँ वया, जुजुया न्ह्यःने फुक बिन्तियात ।।
जुजु खुसि जुया सलयाके गया, सेन न्ह्यःने तया स्वयेत बिज्यात ।।२१।।
अपसरागणपिं सुं मखँनाव, सूर्योदय राजा विरहनं ख्वल ।
आकाशवाणीं देवीपिसं धाल, सेन गुरु याना व्रत दने माल ।।२२।।
धन्य धाये कर्म सेनणुप्तयागु, धिक्कार धाये स्व जिगु कर्मयात ।।
न्हापायागु जुनि पिनावया मढुगुलिं, देवीयागु दर्शन याये जिं मखन ।।२३।।
देवीयागु आज्ञा शिरस तयाव, थव सेनसहितं सलयाके गयाव ।।
सेन न्ह्यःने तया: जुजु लिउने च्वनाव, श्रीनगर थःगु देसय् ल्याहाँ वयाव ।।२४।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंघरा प्रभुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
ध्वाकापिने सल त्वःताः सेन न्ह्यःने तया, भारदार ल्यूल्थू तया दर्बारय् वन ।।
सुवर्णया झारि चूतदेवीं जोनाव, लुखासं दनाच्वन तुति सिके यात ।।२५।।
प्रथम न्हापां सेनयागु तुति सीकि, लिपा तुति सीकि रानी छनं जिगु ।।
प्राणपियारा प्रभु स्वामी जिनं, गथे तुति सिकेगु थव शेषयाणु ।।२६।।
छाये ग्याना रानी तुति सीकेयात, थुगु खँ सकतां कने जिं छिमित ।।
जुजुयागु हुकुम सेनयाजु तुति सीका, राजारानी सहित अन्तपुरय् वन ।।२७।।
सेन गुरु यायेत देवीं धयाहःगु, ढुःखया वेदना सकसितं कन ।।
दैवया विहारय् सेनणुप्त यात, शुभ जोग ढिनय् चूडाकर्म यात ।।२८।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंघरा प्रभुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
सच्छि च्याम्ह प्रजा राजारानी नापं, सेन गुरु यानाव तिलाव्रत दन ।।
चूतदेवी रानीं अभिमान याना, देवीयागु व्रतका हाकातिना छोत ।।२९।।
वनस पितिना तयातम्ह रानी, निम्बदेवीयात सिद्धाकाल वम्ह ।।
न्हापांयाजु जुनि पिनावःगु दुम्ह, चेतिनीनं व्रतका लाना कया यन ।।३०।।
हर्षन चेतिनीनं व्रतका जोनाव, निम्ब बनय् वना रानीयात बिल ।।
याये माल झीसं देवीयागु, व्रत ढुःखया समुद्रं पार जुइ झीत ।।३१।।
गथे याये चेतिनी व्रत दनेयात, सरजाम झीके दुगु मखु छुं छुं ।।
बनया दथुस जि चोना भिखाछँ, जिथिंजाःम्ह दुःखी दैमखु सुं सुं ।।३२।।
रानीजि धायेकाः सिदा फोनाहया, रक्षायाना च्वना जिं थ्व प्राणयात ।।
लिखासं खोबि तयाव चेतिनीनं धाल, दुःख तायेमते राती कर्मया भोग ।।३३।।
हाय हाय दैव गथिजाःगु कर्म, जि पापी म्वाना चोना सिना वंगु भिन ।।
पुजाजोलं सकतां श्रद्वाभावं दयेकाव, सिमाहल अर्घयानाव व्रतदनान च्वन ।।३४।।
देवी वसुंधरा वृद्धारुप जुयाव, भक्तजनपिंगु चित्त स्वये यात ।।
चूतदेवीयागु लुखास बिज्याना, अजिमाजु वल धकाः खबर्कना छोत ।।३५।।
चूतदेवी रानी महाक्रोध याना, वृद्धारुप देवी पितिंकाव छोत ।।
निम्बबनय् च्वनाः व्रतदनाव च्वंम्ह, निम्बदेवी रानीया थास बिज्यात ।।३६।।
निम्बदेवीयागु लुखास बिज्यानाव, अजिमांजु वया धकाः रानी सःताचोन ।।
निम्बदेवी रानीं वृद्धारूप खनाव, आदरभाव तया दुतब्वना यन ।।३७।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंघरा प्रभुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
निम्बदेवीयागु भत्तिभाव खनाव, देवी वसुंधरा प्रसन्न जुयाव ।।
मण्डलया दथुसं देवी बिज्यानाव, निम्बदेवीयात दर्शन बियाव ।।३८।।
न्हापाया मिखाछँ यानाबिल लुँयाछँ, हिरामोति समेतं पूर्ण यानाबिल ।।
बियेधुन छन्त स्थिर जुइ सदां, धन्दा कायेमते रानी मोक्षयाये छन्त ।।३९।।
त्वःतेमते धर्म यायेमते पाप, वने दइ तुषिता भुवनया बास ।।
माता वसुंधरा अन्तरध्यान जुयाव, तुषिताभुवनय् थाहाँ बिज्यात ।।४०।।
सूर्योदय राजाया लुमन रानी, निम्बबनय् चोना दुःख सियाव चोम्ह ।।
थव दासी सःताव अह्रेययाना छोत, महारानीयात ब्वना: हये माल ।।४१।।
निम्बबन छगुलिं लुँ ओहया खानि, जुयाचोंगु सकतां दूतं कंवल ।।
सूर्योदय राजां थुगु खबर न्यना, भारदारसहित स्वयेत बिज्यात ।।४२।।
देवीया प्रसाद जुयावःगु सकतां, थव स्वामियात विन्तियाना कन ।।
सूर्योदय राजा ल्याहाँ मवया, चूतदेवी रानी महाक्रोध जुल ।।४३।।
निल्बबनय् वःम्ह जुजु सःते यात, खुसिया किनारय् रानी थ्यंकः वन ।।
देवीयागु स्वान खुसिइ च्वीकेह:गु, चूतदेवीरानीं हाचांगाया वन ।।४४।।
देवीयागु स्वान हाचांगा:गु पापं, चूतदेवीरानी कोलमुखी जुल ।।
वना वना थासय् लोक हाहा याका, फाख्वाल चूतढेवी बनं बनं जुल ।।४५।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंघरा प्रभुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
फाख्वाल रानी बनं बनं जुजुं, निर्मल जल पुखू निगू नाप लात ।।
पुखुलिनं न्यन गन झाय तेना, भाग्यया फलं थौं छितः नाप लात ।।४६।।
श्रीनगर देसं वया जि थुगु लँ, वसुंधरादेवीया दर्शन यायेत ।।
पुखुलिनं घाल देवीयाके न्यनाब्यु, छाय् न्हिथं जिपिं ल्वाना चोनेमाल ।।४७।।
अनं ढुहाँ ववं बराह नाप लात, म्ह चासुकाव बुतुबुला चोंम्ह ।।
बराहनं धाल देवीयाके न्यनाब्यु, छु पापं म्ह चासुका जि चोनेमाल ।।४८।।
अनं दुहाँ ववं सूचिमुख नाप लात, म्हुतु चिकि प्वाल प्वाः तगोवम्ह ।।
सूचिमुखं धाल देवीयाके न्यनाब्यु, छाये जि पित्याकाः चोना चोनेमाल ।।४९।।
अनं दुहाँ वैँवं कर्मभूमि थ्यन, थम्हं याना पापभोग याना चोपिं ।।
पापीतसेँ धाल ढेवीयाके न्यनाब्यु, छु याना पापं कष्ट नये मापिं ।।५०।।
भाग्यया प्रभावं कृष्णसर्प वयाव, रानीयात न्यायेत लित्तु लिनाजुल ।।
रानी नापलाका ख्वालय् धसय्यायेतुं, न्हापाया स्वरुप रानीयागु जुल ।।५१।।
अनं दुहाँ वँवं हिसिमा खनाव, खानाव नये मतिइ तयाव हिसि खायेतेन ।।
हिसिमानं धाल थियेमते पापिनी, जिनंतुं छंगु ल्हाःतिइ कुरकाबिये ।।५२।।
हिसिया प्रभावं खुसिया किनारय्, चूतदेवी रानी थ्यनकल वन ।।
सुवर्णया घलस लख थनाचोपिं, अपसरापिन्त रानीं खँना न्येन ।।५३।।
छाये लख कालवया छिकिपिसं, अप्सरापिसं धाल देवीस्लान याकेत ।।
थ्व गङ्गास स्नानं फुइ छंगु पाप, देवीया दर्शन लाइ निश्वय छन्त ।।५४।।
देवीयागु दर्शन दत रानीयात, अपसरां धाःथें मङ्गास्नान याना ।।
हेवीयागु पालिइ रानी भोसुना, मिखानं खोबिया धारा लखहा:थें हायेका ।।५५।।
थम्हं याना पाप फुकं लुमंकाव, दुःखयागु वेदना देवीयात कन ।।
खोयेमते रानी छाय् घन्दाकया, दुःखया समुद्र पारयाये छन्त ।।५६।।
देवीयागु न्ह्यःने रानी विन्तियात, लँय् वैगु बखतय् पापितसें धावगु ।।
देवीयाके न्यनाब्यु छुयाना पापं, थथिंजाःगु कष्ट नयाव चोने मागु ।।५७।।
थ-थुग पापं कष्ट नया चोंगु, यानावल अमिसं न्हापायागु जुनिइ ।।
गथे छंत कना जिं अथे छं कनाब्यु, अमि पाप फुना तरे जुयावनी ।।५८।।
याये जुल जिनं देवीयागु व्रत, थ्व जीवन दतले तोते मखुत ।।
देवीयागु पालिइ नमस्कार याना, हर्षन बिदा कया थव देसय् वल ।।५९।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंघरा प्रभुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
रानी ल्याहाँ वँवं कर्मभूमिइ थ्यन, देवीं धयाहवथें पापीतयूत कंगु ।।
परस्त्रीगतन जीवहिंसा पापं, मेवयागु द्रव्य हरय्यानाव कागु ।।६०।।
मिलय् जुया चोपिं फायाब्युगु पापं, कतपिनि नुगलय् स्थाक बोलि ल्हागु ।।
यानावल छिमिसं न्हापायागु जुनिइ, उलिकने मात्रं तरय्जुयाव वंगु ।।६१।।
अनं ल्याहाँ वँवं सुचिमुख खनाव, देवीं धयावहःथें वयातनं कंगु ।।
न्हापायागु जुनिइ ब्राम्हण जुयाव, दानधर्म यावपिंत निन्द्रा याना जूगु ।।६२।।
थम्हंजक नयेगु याना चोंगु पापं, मेम्हयात छिद्रबोली ल्हाना जूगु ।।
छं यानावःगु न्हापायागु जुनिइ, उलिकले मात्रं तरय् जुयावंगु ।।६३।।
अनं ल्याहँ ववं बराहयात खनाव, देवीं धया हःथें वयातनं कंगु ।।
न्हापायागु जुनिइ भण्डारी जुया, मेवयात नकेत नुगःस्याना जूगु ।।६४। ।
करपिनि आत्मा स्याना जूगु पापं, सुनानं मखंक थःत कयाजुगु ।।
न्हापायागु जुनिइ छं यानावःगु, उलिकने मात्र तरय्जुयावंगु ।।६५।।
अनं ल्याहँ ववं पुखू निगू खनाव, देवी धयाहथें अमितनं कंगु ।।
न्हापायागु जुनिइ तताकेहँ जुयाव, नये त्वनेबलय् ल्वापु याना जूगु ।।६६।।
उकियागु पापं थुगुली जनमय्, पुखूनिगू जुयाव ल्वानाचोने माल ।।
न्हापायागु जुनिइ यानावःगु छिमिसं, उलिकने मात्रं तरय्जुयावंगु ।।६७।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंघरा प्रभुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
माया मोह तोता पापनाश यानाव, चूतदेवी रानी थव देसय् वल ।।
थव स्वामियात खबर्कनाछोत, भारदारसहित जुजु थ्यंक: वल ।।६८।।
स्वामियागु पालिइ रानी भोसुनाव, मिखानं खोबिधारा लखहा:थें हाल ।।
खोयेमते रानी छु जुल छंत, रानीया छेल जोना जुजुं थनाः धाल ।।६९।।
गुलिदत छन्त मालाजुया जिनं, मथ्येजुल छन्त गनवना च्वना।।
दुःखया वेदना कने प्रभु स्वामि, बिन्तियाये सकतां दरबारय् च्वना ।।७०।।
भाइ भारदार न्ह्यःले लिउने तया, थःनापं रानी तया दरबारय् हल ।।
होलाव ताये स्वाँ थासथासपत्तिकं, झ्यालि मृडगं बाजं थानाव ।।७१।।
दरबारय् थ्यकाव चेतिनीनं तुतिसिका, हर्षन राजा-रानी अन्तपुरय् वन ।।
देवीया दर्शन यानावैगु सकतां, थव स्वामियात बिन्तियाना कन ।।७२।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंघरा प्रभुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
तिलाव्रत दनेगु दिन त्यलः स्वामि, सरजाम सकतां ज्वरय्याये माल ।।
व्रतदने यात सरजाम माःगु, तयार यानाव रानीयात बिल ।।७३।।
वइ मखु नापं थ्व धन सम्पत्ति, वानाथके मानि छन्हुयागु दिनय् ।।
अनित्य मोहस गुलि सुख यायेगु, देवीया व्रत याना तरय् जुया वने ।।७४।।
तन मन बोलि एक चित्त याना, देवीयागु मूर्ति नुगलस तया ।।
सच्छिच्यान्ह प्रजा राजा रानीनापं, तिलाव्रत दन सेन गुरु याला ।।७५।।
माता वसुंन्धरा प्रशन्न जुया, भक्तजनपिन्त दरशन बिया ।।
तुषिताभुवनय् थत बोनायन, पुष्पबिमानय् सकसितं तया ।।७६।।
श्री शुभ सम्वत् द्वलछि व न्येय्छि, भाद्र व कृ्ष्णया तृतीया दिन ।।
ढुःखी अनाथं चिनागु जुल ग्रन्थ, प्राणी उद्धार याये कामनानं ।।७७।।
शरण महालक्ष्मी कुमारी वसुंघरा प्रभुया चरणय् दान शिर तयाव ।।घु॥
जयनमः सिरि बुद्ध भगवान लुम्बिनी वनसं बिज्यात ।।१।।
ब्रम्हानं बँपुयेका सरस्वतिं बास लायेका ।।
आलंकापुरिया जुजु कुवेरनं धन्द्रव्य लायेका बिज्यात ।।२।।
वायुदेवं पंखा गायेका अग्निदेवं धूप थनका ।।
बरूण नांम नागराजानं जलधारा हायेका बिज्यात ।।३।।
महादेवं डमरू थायेका नारायणं शंख पुयेका ।।
जन्मराजानं दण्ड ज्वसे लसन जुयेका बिज्यात ।।४।।
इन्द्रनं छत्र पुयेका भिक्षुगणं च्वामलं गायेका ।।
आकासनं स्वांमा गायेकाव आनन्द रस नं बिज्यात ।।५।।
नैरित्य ज्ञानकार दक्व जाना साहित्यन ।।
शेषनागया म्हस बिज्यासे पुजा भाव कया ।।६।।
वनगज रत्नशाल श्री सुरेन्द्र महाराज ।।
ल्हाकम्ह ज्ञानी जन कूरुयाके सरा ।।७।।
